Rzecznik Rodziców i Opiekunów Dzieci z Niepełnosprawnościami

Ostatnia aktualizacja: 17 listopada 2026

Na tej stronie
  1. Co dalej?
  2. PETYCJA
  3. Dlaczego to robimy?
  4. Co proponujemy?
  5. Co zmieni się dla rodziny?
  6. Jak działa system krok po kroku?
  7. O inicjatywie w mediach
  8. Dla mediów (kontakt)
  9. Wyniki ankiety Fundacji Espero - Nadzieja dla Dzieci
  10. Najczęstsze pytania
  11. Bezpłatny Ebook
  12. Skrót projektu

Aktualizacja: Petycję w tej sprawie przekazaliśmy już do Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Projekt Rzecznika kontynuujemy teraz w ramach kampanii Dom Wytchnienia.

Rodzicu, nie możesz być sam w systemie - Polska potrzebuje Rzecznika Rodziców Dzieci z Niepełnosprawnościami.

Zakończyliśmy konsultacje społeczne oraz zbiór ankiet wśród rodziców i opiekunów dzieci z niepełnosprawnościami.
Wasze doświadczenia, historie i dane jasno pokazują jedno: system wymaga pilnej zmiany.

Na tej podstawie przygotowaliśmy gotowy projekt ustawy, który wprowadza realne wsparcie dla rodzin - oparte na tym, czego naprawdę potrzebujecie.

To nie jest już pomysł.
To konkretne rozwiązanie gotowe do wdrożenia.

Co dalej?

Teraz kluczowy był Wasz głos, który zebraliśmy w konsultacjach.

Petycję poniżej przekazaliśmy już do decydentów, rozpoczynając proces legislacyjny.

Przeczytaj skrót projektu

Wnoszący petycję:
Fundacja Espero - Nadzieja dla Dzieci,
ul. Mistrzowska 15, 01-929 Warszawa
KRS: 0000 877 316 NIP: 524 291 20 26
e-mail: biuro@nadziejadladzieci.pl
tel.: 459 595 765
Osoba reprezentująca: Patrycja Rudnicka, Prezes Zarządu

Adresat:
Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej
ul. Nowogrodzka 1/3/5 00-513 Warszawa

PETYCJA

w sprawie powołania Rzecznika Rodzin Dzieci z Niepełnosprawnościami oraz utworzenia systemu koordynacji wsparcia (CPKW/WPKW)

Działając na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o petycjach, wnosimy o:

  • podjęcie prac legislacyjnych nad ustawą o Rzeczniku Rodzin Dzieci z Niepełnosprawnościami oraz systemie koordynacji wsparcia (CPKW/WPKW);
  • utworzenie instytucji Rzecznika Rodzin Dzieci z Niepełnosprawnościami jako niezależnego organu stojącego na straży praw rodzin dzieci z niepełnosprawnościami;
  • utworzenie Centralnego Punktu Koordynacji Wsparcia (CPKW) jako ogólnopolskiego punktu pierwszego kontaktu dla rodzin;
  • utworzenie sieci Wojewódzkich Punktów Koordynacji Wsparcia (WPKW) - po jednym w każdym województwie;
  • zapewnienie w ramach WPKW:
    • a) stałego koordynatora rodziny,
    • b) dostępu do wsparcia prawnego,
    • c) dostępu do wsparcia psychologicznego;
  • wprowadzenie ustawowego obowiązku współpracy instytucji publicznych z Rzecznikiem (odpowiedzi w 14 dni, w pilnych sprawach 3 dni);
  • uruchomienie pilotażu systemu w co najmniej 3 województwach w terminie 6 miesięcy.

Uzasadnienie:
Rodziny wychowujące dzieci z niepełnosprawnościami funkcjonują obecnie w systemie wsparcia, który jest rozproszony i nieskoordynowany. Rodzic jest zmuszony samodzielnie koordynować działania pomiędzy NFZ, systemem oświaty, ZUS, OPS/MOPS oraz PFRON. Konsekwencją jest brak ciągłości terapii, błędy proceduralne oraz pogorszenie kondycji psychicznej opiekunów.

Wnoszymy o:
- uruchomienie prac legislacyjnych;
- powołanie międzyresortowego zespołu roboczego;
- przeprowadzenie konsultacji publicznych;
- wdrożenie pilotażu systemu.

Załączniki:
- Model funkcjonowania Rzecznika oraz systemu CPKW/WPKW
- Szkic ustawy (wersja robocza)
- Przykładowe rozporządzenia wykonawcze

Patrycja Rudnicka
Prezes Zarządu Fundacji Espero - Nadzieja dla Dzieci

Dlaczego to robimy?

Rodziny dzieci z niepełnosprawnościami są dziś przeciążone i pozostawione same sobie.
System wsparcia jest rozproszony - rodzic musi koordynować równocześnie:

  • wizyty u specjalistów, leczenie, rehabilitację
  • szkołę, IPET, poradnie psychologiczno-pedagogiczne
  • świadczenia i formalności (ZUS, MOPS, PFRON)
  • odwołania, pisma i walkę o prawa dziecka
  • a często również kryzysy psychiczne i wypalenie opiekuna

Rodzic staje się „koordynatorem systemu”, który nie działa.
Chcemy to zmienić.

Co proponujemy?

Proponujemy utworzenie:

✅ Rzecznika Rodzin Dzieci z Niepełnosprawnościami
- organu, który interweniuje, wymaga odpowiedzi instytucji i chroni prawa rodzin.

✅ Centralnego Punktu Koordynacji Wsparcia (CPKW)
- ogólnopolska infolinia i portal - jedno miejsce kontaktu, które kieruje sprawę dalej.

✅ Wojewódzkich Punktów Koordynacji Wsparcia (WPKW)
- w każdym województwie dostępny punkt, w którym rodzina otrzymuje realne wsparcie zespołu, a nie tylko informację.

Co zmieni się dla rodziny?

Rodzina otrzymuje:

1) Koordynatora, który prowadzi sprawę
To osoba, która pomaga „przejść przez system”: planuje kroki, pilnuje terminów i wspiera w kontaktach z instytucjami oraz klinikami.

2) Dyżur prawny
Wsparcie w pisaniu odwołań, pism, obronie praw rodziców i dziecka oraz w sporach ze szkołą czy instytucjami.

3) Wsparcie psychologiczne
Konsultacje i interwencja kryzysowa - bo gdy choruje dziecko, choruje cała rodzina.

4) Indywidualny Plan Wsparcia (IPW)
Czytelna mapa działań w obszarze zdrowia, edukacji i świadczeń - z terminami i obowiązkami.

5) Tryb pilny - gdy liczy się czas
W sytuacji kryzysu instytucje mają obowiązek szybkiej reakcji, a koordynator uruchamia procedury interwencji.

Jak działa system krok po kroku?

  1. Rodzic zgłasza się do CPKW (telefon / online)
  2. Sprawa trafia do WPKW w województwie
  3. Rodzina otrzymuje koordynatora i plan IPW
  4. Koordynator uruchamia wsparcie prawne / psychologiczne
  5. W sprawach pilnych uruchamiana jest interwencja
  6. Jeśli instytucja nie współpracuje - sprawa trafia do Rzecznika

O inicjatywie w mediach

Temat systemowego wsparcia rodzin dzieci z niepełnosprawnościami coraz częściej pojawia się w debacie publicznej. Poniżej publikacje i materiały, które opisują skalę problemu oraz potrzebę powołania Rzecznika Rodziców i Opiekunów Dzieci z Niepełnosprawnościami oraz wojewódzkiej sieci koordynacji wsparcia.

Dla mediów (kontakt)

Jeśli przygotowujesz materiał o sytuacji rodzin dzieci z niepełnosprawnościami lub o rozwiązaniach systemowych - chętnie udzielimy informacji i udostępnimy wyniki konsultacji (anonimowe, zbiorcze).

Kontakt: biuro@nadziejadladzieci.pl

Jeśli widzisz publikację, której tu brakuje - prześlij nam link. Uzupełnimy zestawienie.

Wyniki ankiety Fundacji Espero - Nadzieja dla Dzieci

Badanie przeprowadzone w styczniu 2026 roku wśród rodziców i opiekunów dzieci z niepełnosprawnościami pokazuje skalę problemów, z jakimi na co dzień mierzą się rodziny:

75% rodziców wskazuje, że największym problemem jest brak informacji:
- gdzie szukać pomocy
- jakie są dostępne metody leczenia
- jakie świadczenia przysługują

90% rodziców doświadczyło w ostatnim roku kryzysu psychicznego
(stres, bezsenność, lęk, wypalenie)

70% rodzin czeka co najmniej 3 miesiące na wizytę u specjalisty

2/3 rodziców przyznaje, że brak dostępu do lekarza lub brak koordynacji leczenia
pogorszył stan zdrowia dziecka

blisko 50% rodzin w ciągu ostatnich 2 lat składało odwołania od decyzji instytucji

90% respondentów popiera utworzenie:
- Rzecznika Rodzin Dzieci z Niepełnosprawnościami
- systemu koordynacji wsparcia (CPKW i WPKW)

Wyniki ankiety jednoznacznie pokazują, że problem nie dotyczy pojedynczych przypadków,
ale ma charakter systemowy.

Rodziny nie potrzebują doraźnej pomocy.
Potrzebują sprawnie działającego systemu wsparcia.

Najczęstsze pytania

Czy to zastąpi OPS/MOPS lub NFZ?

Nie. To system koordynacji i wsparcia, który pomaga rodzinie poruszać się po instytucjach i egzekwować prawa.

Czy koordynator załatwia sprawy za rodzica?

Koordynator wspiera, organizuje, pilnuje terminów, pomaga w kontaktach z instytucjami i klinikami oraz planuje kroki. Nie zastępuje rodzica, ale realnie go odciąża.

Czy wsparcie prawne jest obowiązkowe?

Tak - dyżury prawne są jednym z kluczowych elementów projektu, szczególnie w sprawach odwołań i ochrony praw rodziny.

Czy wsparcie psychologiczne będzie dostępne w każdym województwie?

Tak - projekt zakłada minimalne standardy dostępności i interwencji kryzysowej.

Czy to oznacza kolejną „martwą instytucję”?

Nie. Projekt zawiera standardy działania, mierzalność (KPI), obowiązek współpracy instytucji i sankcje za brak odpowiedzi.

Kiedy projekt zostanie wysłany do Ministerstwa?

Jesteśmy na ostatniej prostej - przewidywany czas zakończenia wszelkich poprawek po konsultacjach społecznych to I połowa marca 2026.

Bezpłatny Ebook

Rodziny dzieci z niepełnosprawnościami nie muszą mierzyć się z tym wyzwaniem samotnie. Fundacja Espero - Nadzieja dla Dzieci od lat wspiera rodziny w trudnej drodze przez diagnozę, leczenie i rehabilitację. Fundacja pomaga w organizacji leczenia zarówno w Polsce, jak i za granicą, oferując wsparcie w kontaktach z renomowanymi klinikami, m.in. w Niemczech, Austrii czy USA. Zespół fundacji pomaga również w tłumaczeniu dokumentacji medycznej oraz organizacji logistycznej związanej z wyjazdem na leczenie.

Każdy podatnik może wesprzeć działania fundacji, przekazując 1,5% podatku - wystarczy wpisać w zeznaniu numer KRS: 0000877316. To prosty gest, który może pomóc uratować życie dziecka z niepełnosprawnością.

Dla wszystkich rodziców i opiekunów Fundacja Espero przygotowała bezpłatny e-book „Gdy Twoje serce i życie są w niebezpieczeństwie - jak zareagować”. Publikacja zawiera praktyczne informacje o tym, jak rozpoznać objawy chorób serca, jak udzielić pierwszej pomocy oraz jak dbać o serce w każdym wieku. E-book zawiera również gotowe checklisty, porady ekspertów oraz wzory do wydruku, w tym listę niezbędnego wyposażenia apteczki. Pobierzesz go na: https://www.nadziejadladzieci.pl/ebook/.

Drodzy Rodzice i opiekunowie!

Jako mama 7-letniego Krystiana z WWS rozumiem, jak trudne i pełne wyzwań może być życie z dzieckiem z niepełnosprawnością. W fundacji Espero - Nadzieja dla dzieci znajdziecie wsparcie, zrozumienie i pomoc, których potrzebujecie. Nie wahajcie się skontaktować z nami. Jesteśmy tu, aby Wam pomóc.

Razem zawalczymy o życie Waszego dziecka!

Patrycja Rudnicka, Prezes Zarządu Fundacji Espero - Nadzieja dla Dzieci

Dołącz do nas!

Skrót projektu

Dlaczego to proponujemy?

Rodzice dzieci z niepełnosprawnościami dziś zbyt często zostają sami w systemie:
muszą jednocześnie ogarniać leczenie, rehabilitację, szkołę, świadczenia, odwołania i kontakt z instytucjami.
To prowadzi do przeciążenia, wypalenia i sytuacji, w których cierpi cała rodzina.

Chcemy, żeby rodzic przestał być „koordynatorem systemu”.

Co chcemy stworzyć?

Proponujemy nowy, realny system wsparcia:

✅ Rzecznik Rodzin Dzieci z Niepełnosprawnościami
- organ, który może interweniować, wymagać odpowiedzi instytucji, a w sytuacjach rażącego braku współpracy uruchamiać procedury sankcyjne.

✅ Centralny Punkt Koordynacji Wsparcia (CPKW)
- ogólnopolskie miejsce zgłoszeń: infolinia i portal („jedno okienko”), gdzie rodzic szybko dostaje informację i przekazanie do właściwego województwa.

✅ Wojewódzkie Punkty Koordynacji Wsparcia (WPKW)
- w każdym województwie punkt z zespołem wsparcia, który prowadzi rodzinę i pomaga przejść przez proces leczenia, edukacji i formalności.

Co konkretnie dostaje rodzina?

Rodzina otrzymuje w WPKW:

✅ Koordynatora rodziny
- jedną osobę, która prowadzi sprawę, planuje kroki, pomaga w kontaktach z klinikami i instytucjami oraz pilnuje terminów.

✅ Dyżur prawny
- pomoc w odwołaniach, pismach, ochronie praw rodziców i dziecka, sporach ze szkołą lub instytucjami.

✅ Wsparcie psychologiczne
- konsultacje i interwencja kryzysowa, bo kryzys rodziny to nie „dodatek”, tylko realny problem systemowy.

✅ Indywidualny Plan Wsparcia (IPW)
- przejrzysta „mapa drogi”, która zawiera: leczenie, rehabilitację, edukację, świadczenia, terminy, listę zadań i monitoring.

Co jeśli sytuacja jest pilna?

Wprowadzamy tryb pilny - kiedy liczy się czas (zdrowie dziecka, kryzys opiekuna, utrata świadczenia lub terminu odwołania).

W trybie pilnym:

  • koordynator kontaktuje się z rodziną w 24 godziny
  • instytucje mają obowiązek odpowiedzieć w 3 dni robocze
  • jeśli instytucja nie reaguje, sprawa trafia do Rzecznika do interwencji i dalszych działań

Jak oceniamy pilność?

Żeby to nie było uznaniowe, wprowadzamy system oceny ryzyka (triage) - punktowy:

  • zdrowie dziecka
  • sytuacja prawna/świadczeniowa
  • edukacja
  • zdrowie psychiczne opiekuna

Suma punktów określa:

  • priorytet sprawy
  • częstotliwość kontaktu koordynatora
  • możliwość uruchomienia trybu pilnego

Dlaczego to ma być skuteczne (a nie „kolejna instytucja”)?

Projekt zawiera:

  • standardy działania punktów (w całej Polsce takie same)
  • narzędzia interwencji i eskalacji
  • raportowanie efektów (KPI)
  • ankiety jakości - realny głos rodziców
  • obowiązek współpracy instytucji + sankcje za ignorowanie

Dlaczego robimy konsultacje?

Chcemy, aby projekt był tworzony z rodzicami, bo to Wy wiecie najlepiej:

  • gdzie system najbardziej nie działa
  • co jest realną ulgą
  • jakie procedury są zbędne lub nierealne
  • jakie wsparcie powinno być obowiązkowe

Po konsultacjach wprowadzimy poprawki i dopiero wtedy przekażemy projekt do Ministerstwa.

Jak możesz pomóc?

Petycję już wysłaliśmy do Ministerstwa. Projekt Rzecznika kontynuujemy teraz w ramach kampanii Dom Wytchnienia - możesz wspierać go tam.

Wróć na górę